ज्ञानमणि नेपाल कालाेटाेपी
भुम्लु, काभ्रेपलाञ्चोक । पाँच दशकभन्दा लामो समयदेखि जग्गाधनी प्रमाणपत्रको पर्खाइमा रहेका काभ्रेकाे भुम्लु गाउँपालिका–७ र ८ का नागरिकको लामो प्रतीक्षा अन्त्य भएको छ । भुम्लु गाउँपालिका अध्यक्ष प्रेमबहादुर भुजेलले पनि आफ्ना वडावासीले लालपूर्जा पाएपछि मात्र आफूले जग्गाधनी प्रमाणपत्र लिने गरेको संकल्प पूरा गरेका छन् ।
लालपूर्जा प्राप्त गरेपछि अध्यक्ष भुजेलले आफूले गरेको संकल्प र चुनावी बाचा पूरा गर्न निरन्तर गरेको मिहेनत, प्रयास र संघर्षको प्रतिफल प्राप्त हुँदा आत्मसन्तुष्टि महसुस भएको बताए । “सबै नागरिकले जग्गाधनी पूर्जा प्राप्त गरेपछि मात्र अन्तिममा आफूले पनि जग्गाधनी पूर्जा लिने संकल्प गरेको थिएँ । त्यसैले आज मैले पनि जग्गाधनी पूर्जा प्राप्त गरेको छु ।,” उनले भने ।
उनका अनुसार भुम्लु–७ का ६१० र भुम्लु–८ का करिब ९०० गरी जम्मा १ हजार ६१० परिवारका करिब ९ हजार कित्ताको जग्गाधनी प्रमाणपत्र बनाउन सफल भएको छ । यस कार्यमा करिब ९० प्रतिशत सफलता प्राप्त भएको उनले कालाेटाेपी डटकमसँगकाे कुराकानीमा बताए । अध्यक्ष भुजेलले यो उपलब्धि कुनै एक व्यक्तिको प्रयासबाट मात्र सम्भव नभएको भन्दै समग्र नागरिकको निरन्तरको प्रयास, सहयोग र धैर्यको प्रतिफल भएको बताए ।
भुम्लुका हालका वडा नम्बर ७ र ८ का बासिन्दा विसं २०३२ सालदेखि नै जग्गाधनी प्रमाणपत्रको पर्खाइमा थिए । तत्कालीन भुम्लु र फलाँटे गाविसअन्तर्गत रहेका यी क्षेत्रमा नापजाँचको काम भए पनि लामो समयसम्म जग्गाधनी प्रमाणपत्र वितरण हुन सकेको थिएन । गत वर्ष भदौ ३ गते भुम्लु गाउँपालिकामा आयोजित लालपूर्जा वितरण कार्यक्रममा अध्यक्ष भुजेलले आफू पनि लालपूर्जाविहीन नागरिक रहेको पीडादायी अवस्था सुनाएका थिए । त्यतिबेला आफू जन्मिनुभन्दा सात वर्षअघिदेखि सुरु भएको समस्या अन्त्य हुन लागेको भन्दै उनले सबैको सहयोगबाट मात्रै यो सम्भव भएको बताएका थिए । लामो प्रतीक्षा र संघर्षपछि गत वर्ष भदौ ३ गते वडा नम्बर ७ का १७७ जना र वडा नम्बर ८ का २४६ जनालाई लालपूर्जा वितरण गरिएको थियो । तत्कालीन भूमि व्यवस्था, सहकारी तथा गरिबी निवारणमन्त्री बलराम अधिकारीले यहाँका नागरिकलाई लालपूर्जा वितरणको सुरुवात गरेका थिए ।
पाँच दशक लामो संघर्षको अन्त्य
साबिकको फलाँटे र भुम्लुटार गाविसमा विसं २०३२ सालमै नापजाँच सम्पन्न भए पनि जग्गाधनी प्रमाणपत्र बाँडफाँट हुन सकेको थिएन । सीमाना विवाद, नापीमा भएका त्रुटि, कागजात अद्यावधिकको अभाव, भूकम्प तथा महामारीलगायतका कारण स्थानीयवासीले आफूले वर्षौंदेखि भोगचलन गर्दै आएको जग्गाको स्वामित्व प्रमाणित गर्ने प्रमाणपत्र पाउन सकेका थिएनन् । लालपूर्जा नभएकै कारण स्थानीयले घरजग्गा धितो राखेर ऋण लिन तथा जग्गा किनबेच गर्नसमेत समस्या भोग्दै आएका थिए । कतिपयले भूकम्पपीडितका रूपमा पाउने राहतसमेत प्राप्त गर्न सकेनन् । लामो समयसम्म लालपूर्जा पाउने आशामा बसेका कतिपय स्थानीयले जीवन नै त्यागिसकेको स्थानीयको भनाइ छ ।
यस समस्याको समाधानका लागि २०७१ जेठ २५ गतेदेखि स्थानीय तहमा नापी टोली परिचालन गरी काम अघि बढाइएको थियो । साबिक पिपलटार गाविस हुँदादेखि नै खेतीयोग्य जमिनका रूपमा प्रयोग हुँदै आएको ‘टार’ क्षेत्र पिपलटार गाविस विभाजन भएपछि भुम्लुटार र फलाँटे दुवै गाविसमा परेको थियो । खेतीयोग्य जमिनमा दुवै गाविसले दाबी गरेपछि सीमाना विवाद उत्पन्न भएको थियो । विसं २०३२ सालमा नापी गर्न गएको टोली र दुवै गाविसका नेतृत्वबीचको विवादका कारण नापीको काम अघि बढ्न सकेन ।
विसं २०३५ सालमा पुनः प्रयास भए पनि काम सम्पन्न हुन नसकेपछि स्थानीयवासीको लालपूर्जा प्राप्त गर्ने सपना झनै लम्बिएको थियो । तर, दशकौँ लामो प्रयास, स्थानीयवासीको निरन्तर दबाब तथा सम्बन्धित निकायको पहलपछि अहिले भने भुम्लु–७ र ८ का अधिकांश नागरिकको हातमा जग्गाधनी प्रमाणपत्र पुगेको छ । यससँगै पाँच दशकभन्दा लामो समयदेखि कायम रहेको लालपूर्जाविहीन अवस्थाको अन्त्य भएको अध्यक्ष भुजेलले कालाेटाेपी डटकमसँग बताएका छन् ।
तस्बीरः प्रेमबहादुर भुजेल
प्रतिक्रिया